uapapipiv ZLOZ :JflapepaJpJooq4se~
©
rq c 00
0 0
00
c
(0 00 (0 (0
t
t
project Freitag flagshipstore Zürich (CH) spillmann.echsle, Zürich (CH)
Gebruikte zeecontainers zijn onmiskenbaar de basisunits waaruit de shop annex showroom van Freitag is opgebouwd. De bonte doorleefde uitstraling van dc containers past precies bij de filosofle achter het Freitag tassenconcept, dat uitgaat van hergebruikt vrachtwagcnzeildoek. Spilimann echsle architekten stapelde bovenop een basis van twee lagen voor dc winkelruimte, een toren van zeven containcrs tot een hoogte van bljna 25 m.Voor alle koppelingen en stabili teitsvoorzieningen zijn in het containervervocr gebruikclijke industri~le producten toegepast. De tassen van de gebroeders Freitag, gemaakt van hcrgebruikt vrachtwagenzeildock, zijn inmiddels wercldwijd een hip modeartikel. Firma Freitag had behoeftc aan een showroom annex verkooppunt dichtbij zijn productiefaciliteit bij dc Hardbrückc, in het industriegcbied van Zürich. In de nabij gelegen Gcroldstrasse kwam een kleine kavel vrij die de gebroeders Freitag optimaal benutten. De toren van het containergebouw steckt hoog uit boven dc brug en dient als ori~ntatiepunt, reclamezuil en uitkijkpost.Voor het hele bouwwerk zijn zcventicn zichtbaar intensief gebruikte zeecontainers geselec teerd met afmetingen van 6o~8 x 438 X 2591 mm (lxbxh). De hoogte van het bouwwerk is bepaald door de maximaal haalbare stapelhoogte binnen de hoogtegrcns van 25 m die geldt voor het gebied. shoppcn met uitzicht Hct winkelgedeelte op dc begane grond bestaat uit vier aan elkaar gekoppelde containers in twee lagen. E~n ervan is ingericht als trappenhuis, dc aangrenzendc containcrs dienen als display en
R
opslagruimte. De wanden van dc trappenhuiscontai ncr zijn vervangen door stalen kruisverbanden. Dit deel vormt dc basis voor dc toren. De trap ontsluit dc eerste toten met dc vierde verdieping, waarbij de bezoeker langs een wand wordt geleid met displays en kartonnen laden. Dc vierde verdieping geeft teegang tot dc trap naar het uitkijkplatform bovenin. Ecn panoramatclescoop biedt de bczoeker detailzicht op interessante plekken in Zürich die op een striptekening zijn aangegeven. Behalve dat bicdt het platform ook zicht op het Freitagmateriaal van dc toekomst, dc vrachtwagens met dekzeil op dc nabijgelegcn snelweg. minimale ingreep, maximaal resultaat Elke standaardcontainer van hct geselcctecrdc type ISO CC 20 5 opgcbouwd uit twec stijve structurele staalframes die op dc hocken zijn verbonden met vier buisprofielen tot ccn ruimtclijk frame. Op het framc zijn gcprofilecrdc staalplaten gelast voor dc wanden.Voor dc vloer zijn kruisverbanden aange bracht, waarop ccn hard houtenvlocr van 28 mm is gesch roefd. Zo ontstaat een sterk cn stijf geheel met ecn laag eigen gewicht. Elk onderdeel heeft hierin een dubbele functie en dient zowel voor dc sterkte als voor dc stijfheid. Dc uitdaging van dit Flag shipstoreproject is het bereiken van ecn maximaal resultaat met minimale ingrepen. Om dc containcrs ruimtclijk met clkaartc verbinden, zijn dc wandcn, vloeren cn daken gedecltelijk opengeknipt. Het verlics aan stijfheid is gecompcnsccrd met slanke stalen buisproficlen, zoals bij hct trappcnhuis. Aan dc straatkant zijn van ecn aantal containers dc laaddeurcn vcrvangcn. Zo zijn op dc begane grond glazcn toegangsdeurcn in een staalframc gczct.
a 0
De winkels nachts belicht. Dt verkaap waren en het recyc~en worden 24 uur per dag door Freitag tentoongesteld.
sidax
Ic
FREITAG FLAG5HIP5TORE,
zÜRIcH
JAARGANG
4 • 2008 • NR.21
‚0
z
0 0
0 z 0
‚0
1~
ci -J p.)C r‘.3 0— Cr= c-, 0
—
-~
~rn n
~
~O0 = —o :3,000 .-~t r2c CD
£3, t~3
-
m
‚
0
1
0
f4~3
0
o n
0,
iyt~
~
~r‘~Co ‘ab
-an.,
~
-t
~OO, £CCflC~c
cc~n~n~c,
-J —o ‘na ‚_?J%~ ~CC_oo~
—
n
-
/ 0 —1 0
c
0
‚9
r 27 =
or~
—
Lt
—
~
—
—~
t
=
—
e
=
—
• U
=.~
=‚
.~
~_w
=~
.~
—
~: ~t-~
—
u
•
:=-: —
—
— —
~ —
~-u
—
— fl
=0~ .—u—“_
~
_jr‘
-7
-
—
—
>
~
—
—t z~W —
-‘
0
verticale doorsnede noord-zuid vertiCOle doorsnede oost-west
»
schaal 1:200
JAARGANG
rorlflr. fl AGSHIPSTORE. ZURICH
4•2008
NR.21
plattegronden schaal
1:200
1.
winkelruimte
2.
Ieidingschacht trap opsiag kantoor
3. 4. 5.
4
begane grond
eerste verdiepirig
I
L
EZJ
tweede verdieping
derde verdieping
~_s— ~-‚~_
—
e
~
IIII~IIIIIB
r
et~
-
~
m Wti‘t‘
~‘
~
5 0 - 1J —5 ~5 13~2=,U~Wr ~ ui •rS
vierde tun achtste verdieping
JAARGANG4
2008
•
NR.21
negende verdieping
FREITAG FLAGSHIPSTORE, ZÜRICH
D~O~
0~—m— t‘ - -
rS
.g_.a=u~
~o
~ui~W~bI~
daxr
detail aanzicht koppeiprofielen schaal
stalen quick-ti& blok isolerend hoogrendement glas
1. 2. ~.
4. ~.
6. 7.
1:20
foamglas 2 X 6o mm opgelijmd brandwerend paneel 27 mm horizontale zinkslabbe 2 mm verticaal staalprofiel 2va kunststofafdichtingsPlaat i6 mm
verticaal detail aansluiting schaal 1:10 legenda als boven
L
„
e 0
r
*41
0
1
detail aansluiting containeropbouW op gestorite betonplaat »detail aansluiting containers op verdiepingen
(12V
FREITAG FLAGSHIPSIORE ZÜRICH
JAARGANG
4 • 2OO8~
NR
—r Huinn
-~
qnqhl•• 7!
IRIIP!I! ‘9 ~!PI~ ‚1 1 !!Ilu!IO H~y lIlI 1
—-
-
-
_____
horizontaal detail aansluiting schaal 1:10 legenda als op vorige pagina
JAARGANG4
2008
•
NL21
FREITAG FLAGSHIPSTORE, ZÜRICH
daxn
De kartonnen displaywand strekt zich uit over vier gestapelde containers, waarvan dc laaddeuren um vervangen door een glaspui. zeewaardig stapelen De containers zijn op dezelfde manier gestapeld en gezekerd als op een zeeschip. Normaal worden op dc hoeken ‘twistlocks‘ aangebracht, am de cantainers snel vast te kunnen zetten. Voar deze taepassing bleken de standaard lacks minder geschikt, amdat erteveel bewegingsruimte in zit. Een extra sterk type voorgespannen zekering Quick Tie, ontwikkeld voor het hijsen van twee cantainers tegelijk, boad uitkomst. Dc kruislingse lashings‘ die de stabiliteit van de lading op het schip verzargen, zijn ook hier taegepast. In dit geval zorgt de taren voor een grate windbelasting die in de fundering maet worden opgevangen. Om dc extreme krachten te campen Seren, is een zware fundering aangebracht van twee kruislings verbonden betanbalken. toegevoegd materiaal Waar mogelijk zijn dc cantainers in tact gelaten. Za zijn dc hardhouten vlaeren arigineel. Alleen strikt noodzakelijke materialen zi~n toegevaegd, zoals iso Iatiemateriaal tegen extreme temperatuurscham melingen. De binnenwanden van het winkel- en displaydeel zijn voorzien van foamglas, dat behalve temperatuurisalatie aak voorziet in geluidabsarptie. De felgekleurde verflagen zijn direct ap het foam glas aangebracht. Op plafonds en ter plaatse van de apengeknipte delen is brandwerende bekleding toegepast.Ter plaatse van het trappenhuis is als daarvalbeveiliging een net van staaldraad gespan nen. Aan de buitenkant is zink aangebracht ap dc harizantale naden am inwatering te vaarkomen. De
enige toevaeging die niet direct functioneel is, maar gericht ap het ruimtelijk effect, is dc spiegelwand tegenaver dc glaspui in de displayruimte. Hierdaar lijkt dc ruimte langer dan hij in werkelijkheid is. ready made Net als het Freitag productcancept barduurt het ‘architectuurcancept‘ vaor dc Freitag Flagshipstare eigenlijk voart ap dc ‘ready made‘ objecten van Marcel Duchamp.Waren de ‘ready mades‘ voor Duchamp destijds een statement tegen dc elitaire ‘art paur ‘art, in dc huidige tijd is het recyclen van materialen te beschouwen als krachtig statement tegen dc cansumptiemaatschappij die ons leefkli maat aantast. lnmiddels zijn dc tassen, net als dc abjecten van Duchamp, prijzige ‘cuItobjeden~ alleen bereikbaar vaar de kapitaalkrachtige elite, die het oorspronkelijke statement daet vervagen. Dc Freitagstare is net als het tassenconcept een krachtig statement dat door zijn succes dreigt te verworden tot een ‘fally~ waarbij dc oorspronkelijke bedaeling naar dc achtergrond raakt. De winkel beleving en het idee erachter zijn zo aantrekkelijk dat dc showroom grote aantallen bezackers trekt. Beide architecten Spillmann en Echslc beschauwen hun ontwerp vaar dc Freitagstare niet als architec tuur, maar als tijdelijk object dat na verlaap van tijd weer gemakkelijk te demonteren en eventueel te hergebruiken is. Misschien jammer, maar wel trouw aan dc oorsprankelijke gedachte. ltB
MZER
p
—
~~:‘
~ ~LA NZE~t
als
dax
FREITAG FLAG5HIP5TaRE, zÜRIcH
JAARGANG 4‘
2008 • NR.21
project Harald Echsle en Annette Spilimann werken sinds 2002 samen. Zij hebben allebei aan de ETH in Zürich gestudeerd maar daarvoor heeft zij sociolo gie en flimwetenschappen gestudeerd. Hij werkt nu een kleine twintig jaar in de architectuur en begon bij de Frank Lloyd Wright School ofArchitec ture in Taliesin. Samen bouwden zij een breed portfolio op aan projecten in en om Zürich. Het bureau probeert uitdagingen aan te gaan die de fysieke en maat schappelijke context van het gebouw onderzoe ken. Voor FREITAG is onder andere een techniek ontwikkeld om zeventien gebruikte zeecontainers stabiel aan elkaarte koppelen.
architect spillmann.echsle architekten www.search-arch.ch
adviseurs Fislisbach W. Schmid, Glattbrugg (Ch)
elektra Atel Elektroinstallationen www.group-ait.com
projectteam Paul Billeter, Henauer Gugler
constructie Aepli Stahlbau www.aepli.ch
Etavis Elektroinstallationen www.etavis.ch
constructie Henauer Gugler Ingenieure Planer, Zürich www.hegu.ch
raadgevende ingenieurs Gebrüder Brügger, Wallisellen (Ch)
FREITAG Flagship store, Zürich (Ch) Iocatie Zürich (Ch) opdrachtgever FREITAG, Zürich (Ch)
afbouw Raess Haustechnik www.raess-haustechnik.ch
ZÜRI
—
rP~ 4~‘
SRop
1;
fl“
~i
zümcjj
1
JAARGANG
4 • 200g • NR.21
FREITAG FLAGSHIPSTORE, ZÜRICH
dax~